APOSTİL İŞLEMLERİ

  244 okunma

APOSTİL TASDİK ŞERHİ VE İŞLEMLERİ

APOSTİL NEDİR?
Apostil, bir belgenin gerçekliğinin tasdik edilerek başka bir ülkede yasal olarak kullanılmasını sağlayan bir belge onay sistemidir. Apostil’in kuralları 6 Ekim 1961 tarihli Lahey Konvansiyonuyla tespit edilmiştir. Apostil kuralları yalnızca Lahey Konferansı’na üye veya taraf devletler arasında geçerlidir. 

Bu belge onay sistemiyle ilgili üye veya taraf devlet tarafından saptanan yerel bir merci, bakanlık, vb. bir kuruluş, belgenin gerçek olduğunu onaylayarak, başka bir üye veya taraf ülkede 6 Ekim 1961 tarihli Lahey Konvansiyonunda belirlenen kurallar çerçevesinde kullanılması için yasal hale getirirler. 

Apostil tasdiki gerçekleştirilen belge, Lahey Konferansının tüm üye ve taraf devletlerinde geçerli bir belge olarak kabul edilir. 

Bir Apostil belgesinin bileşenleri
Apostillerde ana başlığın Fransızca olarak “Apostille (Convention de La Haye du 5 Octobre 1961)” şeklinde yazılması zorunludur. Bir apostil belgesi aşağıdaki unsurlardan oluşur: 

           belgenin düzenlendiği ülkenin adı;
           belgeyi imzalayan kişinin adı;
           belgeyi imzalayan kişinin sıfatı;
           belgeye basılan mührün ait olduğu makamın adı
           tasdik edildiği yer;
           tasdik edildiği tarih;
           apostili düzenleyen makam;
           apostil numarası;
           apostili düzenleyen makamın mührü veya kaşesi;
           apostili düzenleyen yetkilinin imzası. 
 
"Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılmasına Dair 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi" 16.9.1984 tarihli ve 18517 sayılı Resmi Gazete ‘de yayımlanarak ülkemiz açısından 29.09.1985 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Anılan sözleşmenin 1. maddesinde Apostil Şerhinin. "Akit Devletlerden birinin ülkesinde düzenlenmiş olup da diğer bir Akit Devlet ülkesinde kullanılacak olan resmi belgelere" uygulanacağı öngörülmektedir. Anılan sözleşmeye taraf ülke vatandaşlarının kendi ülkelerinde düzenlettikleri söz konusu belgeleri taraf olan diğer ülkelerde doğrudan kullanmaları, bu suretle işlemlerde külfetin azaltılması, kolaylığın ve süratin sağlanması amaçlanmaktadır. Anılan sözleşmede, sözleşmenin amaçları bakımından, aşağıda yer alan belgelerin resmi belge sayıldığı belirtilmektedir:

A) Apostil Şerhi konacak resmi belgeler: 
a) "Savcı, zabıt katibi veya adliye memuru tarafından verilmiş belgeler de dahil olmak üzere, devleti bir yargı organına veya mahkemesine bağlı makam veya görevli memur tarafından düzenlenmiş olan belgeler,
b) İdari belgeler,
c) Noter senetleri,
d) Kişilerce özel sıfatla imzalanmış belgeler üzerine konulmuş olup belgenin kaydının
veya belirli bir tarihte mevcut olduğunun ve imzaların doğruluğunun resmi makam ve noterlerce tasdiki gibi resmi beyanlar" dır.

B) Aynı maddeye göre sözleşmenin uygulanamayacağı, diğer bir deyişle, Apostil tasdiki yapılamayacak belgeler:
1) “Diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından düzenlenmiş belgeler,
2) Ticaret veya gümrük işlemleriyle doğrudan ilgili olan idari belgeler" dir.
3) Sözleşmenin 6. maddesi uyarınca "Her Akit Devletin, Apostil Şerhini vermek üzere yetkili kılınan makamları belirlemesi, bunlarda değişiklik olduğunda da keyfiyeti Hollanda Dışişleri Bakanlığına bildirmesi" gerekmektedir.
4) Sözleşmenin 9. maddesinde "Her Akit Devlet, işbu Sözleşmede tasdik bağışıklığının öngörüldüğü hallerde kendi diplomasi veya konsolosluk memurlarınca tasdik işlemi yapılmamasını sağlamak üzere gerekli önlemleri alacaktır" denmekte ve usulüne göre Apostil Şerhi uygulanmış bir belgenin başkaca bir tasdike gerek olmadığı belirtilmektedir.
5) Anılan Sözleşme metni ile sözleşmeye taraf olan ülkelere ait güncel liste ile her bir ülkede Apostil Şerhi koymaya hangi makamların yetkili olduğuna dair bilgilere, " http://www.hcch.net/index_en.php?act=conventions.authorities&cid=41 " adresinden ulaşılması mümkün olmaktadır.
6) Malumları olduğu üzere, uluslararası sözleşmeler TBMM tarafından onaylanmasını müteakip kanun vasfını almakta ve milli kanunlarımız gibi yürürlük kazanmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti'nde Apostil tasdik şerhi koymaya yetkili makamlar: 
  • İdari belgelere: Valilikler, Valiler, Vali adına Vali Muavinleri ve Hukuk İşleri Müdürleri, Kaymakamlıklar; 
  • Adli Belgelere: Ağır Ceza Mahkemesi kuruluşu olan merkezlerdeki Adalet Komisyonu Başkanlıkları.

ÖRNEK BELGELER:
ÖSYM Belgesi: 

Türkiye’de üniversite sınavlarına giren bir öğrenci, yurt dışında başka bir üniversiteye müracaat eder ve bu üniversite kendisinden Türkiye’de nereleri kazandığına dair bir ÖSYM belgesi ve lise diploması ister.

Bu öğrencinin yapması gereken:

Tercüme Bürosu: ÖSYM belgesi ile lise diplomasının orijinalini alarak yeminli bir tercüme bürosuna veya yeminli bir tercümana gidip, belgeyi ibraz edeceği ülkenin lisanına çevirisini yaptırır.

Noter: Bu çeviri, tercüme bürosunun veya tercümanın yemin zaptının bulunduğu noterlikte onaylattırılır.

Valilik/Kaymakamlık: Noterde onaylanan bu tercüme illerde valiliğe, ilçelerde kaymakamlığa (noterin bulunduğu il ve ilçedeki) götürülerek tasdik ettirilir (apostil). Artık bu belge taraftar diğer bir ülkede ibraz edilebilir.  

T.C. Kimlik Belgesi:
Kimlik Belgesi “Apostil” yapılmak istenirse noter onaylı olması gerekmektedir. Aksi takdirde apostil işlemi gerçekleştirilemez.

Ticari Evraklar:
Türkiye’de bir şirket, başka bir ülkede şube veya temsilcilik açmak ister. Bu ülke ise şirketten ana sözleşmeyi, kuruluş sözleşmesini ister.

Şirketin yapması gereken: 

Tercüme Bürosu: Şirket, ana sözleşmesinin onaylı bir suretini (veya resmi gazetede yayınlananı) yeminli tercüme bürosuna veya yeminli bir tercümana giderek ibraz edilecek ülkenin lisanına çevirisini yaptırır.

Noter: Bu çeviri, tercüme bürosunun veya tercümanın yemin zaptının bulunduğu noterlikte onaylattırılır.

Valilik/Kaymakamlık: Noterde onaylanan bu tercüme illerde Valiliğe, ilçelerde Kaymakamlığa götürülerek tasdik ettirilir (apostil). Artık bu belge taraftar diğer bir ülkede ibraz edilebilir.

Tasdik Şerhi örneği
(Apostille)

Tasdik Şerhi en az 9 cm. kenarlıklı kare biçiminde olacaktır.

TASDİK ŞERHİ

(5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi)

APOSTİLLE

(Convention de La Haye du 5 Octobre 1961)

1. Ülke TÜRKiYE - LA TURQUIE

İşbu resmi belge:

2. ................ tarafından imzalanmıştır

3. İmzalayanın sıfatı... ......................... dır.

4. ...................................'nin mühür/damgasını taşımaktadır.

TASDİK

5. .................... 'da

6. ...................... günü

7. ............................... tarafından

8.  No..................... ile tasdik edilmiştir.

9.  Mühür/Damga                            10. İmza:

...............................                      ................................

ANNEX TO THE CONVENTION

Model of certificate

The certificate will be in the form of a square with sides at least 9 centimeters long

APOSTILLE

(Convention de La Haye du 5 octobre 1961)

1.   Country: ....................................................................

This public document

2.   has been signed by .....................................................

3.   acting in the capacity of ...............................................

4.   bears the seal/stamp of ..............................................

Certified

5.   at ........................        6.  the ..................................

7.   by   ..........................................................................

8.   No ...........................................

9.   Seal/stamp                                  10.   Signature

        ....................................................    ......................................

Apostil İşlemlerinde Elektronik Dönem​

PTT A.Ş. tarafından oluşturulan e-Apostil sistemi, 1 Ocak'ta  uygulamaya geçiyor. Sistemin ilk aşaması adli sicil kaydı ve mahkeme  kararına ilişkin belgeleri kapsıyor.Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi (PTT A.Ş.), yaygın, güvenilir ve kaliteli hizmetlerine her geçen gün yenilerini eklemeye devam ediyor. Türkiye'de dijital dönüşümün öncüleri arasında yer alan Şirket, apostil işlemlerinin elektronik ortamda yapılmasını mümkün kılacak sistemi 1 Ocak 2019 itibarıyla hizmete sunmaya hazırlanıyor.

İlgili kanun Mart ayında yayımlandı
PTT A.Ş., 15 Mart 2018 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7101 sayılı İcra ve İflâs Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'la e-Apostil sistemini kurmak üzere yetkilendirildi. Kanun'da, “yetkili birimler tarafından onay şerhi (apostille) verilmiş belgelerin elektronik ortamda ilgililere ulaştırılması için aracılık işlemlerinin PTT A.Ş. tarafından gerçekleştirileceği" ve Şirket'in bu hizmeti “kişisel verilerin korunması kaydıyla" yerine getireceği ifade edildi. Söz konusu Kanun, Adalet Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı'nca apostil onayı verilerek kullanıma sunulan belgelerin, PTT A.Ş.'nin kuracağı eapostil.gov.tr sitesi üzerinden elektronik yolla temin edilmesini mümkün kıldı.

e-Apostil nedir?
Apostil, bir devlet makamınca düzenlenmiş belgelerin ilave herhangi bir tasdik işlemine tabi tutulmaksızın bir başka devlet makamı tarafından geçerli kabul edilmesine yönelik işlemler bütününü ifade ediyor. Belgeyi düzenleyen devletin yetkili makamı tarafından ilgili evraka “apostil" kaşesi basılıyor veya etiketi yapıştırılarak imzalanıyor. Böylece belgenin gerçekliği tasdik edilerek başka bir ülkede yasal olarak kullanılması sağlanıyor. Elektronik Apostil (e-Apostil) ise bir belgenin apostillenmesi işleminin elektronik ortamda güvenli elektronik imza ve zaman damgası ile gerçekleştirilmesi anlamına geliyor. Apostil kuralları yalnızca Lahey Konvansiyonu'na üye veya taraf devletler arasında geçerli bulunuyor.

Sistem nasıl işleyecek?
e-Apostil projesinin ilk fazında PTT A.Ş. ile Adalet Bakanlığı arasında çalışmalar yürütüldü. Bu çalışmalar neticesinde öncelikle adli sicil kaydı ve mahkeme kararına yönelik belgelerin Adalet Bakanlığı'nca e-Apostil onayı verilmesinin ardından PTT A.Ş. güvencesiyle ilgili kişilere sunulması sağlanacak. Projenin ikinci fazında ise İçişleri Bakanlığı tarafından e-Apostil onayı verilen nüfus kayıt örneği, doğum kayıt örneği, evlenme kayıt örneği, isim denklik belgesi, diploma gibi belgelerin işlemleri de sisteme dahil olacak.

e-Apostil sisteminin işleyişi sırasında vatandaşların başvuruları eapostil.gov.tr sitesi üzerinden alınıp onay için ilgili kuruma aktarılacak. Kurum tarafından elektronik imza doğrulaması esas alınarak e-Apostil'in oluşturulmasının ardından işlemleri tamamlanan belgeler talep sahiplerine ulaştırılacak. Bu süreçte PTT A.Ş. ilgili kurumlardan gelen belgeyi doğrulama işlevini değil, e-Apostil şerhli belgenin uluslararası dolaşıma çıkmasına aracılık etme görevini üstlenecek.

Bürokrasi azalacak, süreçler hızlanacak
2016-2019 Ulusal e-Devlet Stratejisi Eylem Planı ve etkin e-Devlet ile toplumun yaşam kalitesini artırma vizyonu doğrultusunda projelendirilen e-Apostil sistemi, vatandaşların apostil işlemlerini belli bir hizmet bedeli karşılığında dünyanın her yerinden elektronik ortamda tamamlamalarını sağlayarak e-Dönüşüm'ün gerçekleşmesi yolunda önemli bir işlev üstlenecek. Uygulamanın ilk fazında ücret tarifesi adli sicil belgesi için 25 TL, mahkeme kararı için 50 TL olacak.

e-Apostil sistemi sayesinde bürokratik işlemler kayda değer ölçüde azalırken, süreçler çok daha hızlı ve etkin yürütülecek. Talep alma ve yerine getirme işlemlerinin tamamının çevrimiçi yapılacağı sistem, çevre dostu olma özelliğiyle kağıt israfının önlenmesine de katkıda bulunacak.

Kamuoyuna saygıyla duyurulur. ​